Chỉ dẫn thiết kế nền nhà và công trình

Các nội dung chính bao gồm:

• Tổng quan và Quy định chung: Nêu rõ mục đích của chỉ dẫn, các yếu tố cần thiết khi thiết kế nền móng như kết quả khảo sát địa chất, kinh nghiệm xây dựng, đặc điểm công trình, điều kiện thi công và phân tích kinh tế – kỹ thuật. Tài liệu cũng nhấn mạnh sự cần thiết của báo cáo khảo sát địa chất công trình đầy đủ và chính xác.
• Phân loại đất nền: Hướng dẫn cách đặt tên đất nền dựa trên các đặc tính như tuổi địa chất, nguồn gốc, thành phần hạt, chỉ số dẻo, độ sệt, sức chống xuyên.
  • Đá: Được phân loại theo sức chống nén tức thời một trục, hệ số hóa mềm, độ phong hóa và nguồn gốc sinh thành (macma, biến chất, trầm tích).
  • Đất vụn hòn lớn và đất loại cát: Phân loại theo thành phần hạt, độ không đồng nhất, độ no nước và độ chặt. Tài liệu cũng đề cập đến ảnh hưởng của chất lấp nhét trong đất hòn lớn.
  • Đất loại sét: Phân loại theo chỉ số dẻo, chỉ số sệt, sức chống xuyên đơn vị. Các loại đất sét đặc biệt như bùn, đất lún ướt và đất trương nở cũng được định nghĩa và đặc trưng hóa.
  • Đất nhiễm muối và đất than bùn hóa: Định nghĩa, tiêu chí nhận biết và phương pháp xác định hàm lượng muối hoặc tàn tích thực vật.
• Phương pháp thí nghiệm: Đề cập đến các tiêu chuẩn nhà nước và phương pháp thí nghiệm trong phòng (xác định tỷ trọng, dung trọng, độ ẩm, thành phần hạt, giới hạn chảy/lăn, sức chống cắt, sức chống nén tức thời một trục, lún ướt, trương nở) và ngoài trời (nén tải trọng tĩnh, xuyên động, xuyên tĩnh, nén ngang).
• Tính toán và Dự báo: Các nguyên tắc tính toán nền theo biến dạng và khả năng chịu tải, dự báo sự biến đổi mức nước ngầm, và các đặc điểm thiết kế nền trên vùng động đất, vùng khai thác mỏ.

Tài liệu cung cấp nhiều bảng biểu và công thức để định danh và xác định các đặc trưng cơ lý của đất, phục vụ cho công tác thiết kế, khảo sát và xây dựng.

Cuốn “Chỉ dẫn thiết kế nền nhà và công trình” được phát triển trên cơ sở chương “Nền nhà và công trình” của tiêu chuẩn CHốẽ.II.15-74 trong đó có nêu những hướng dẫn để chi tiết hóa những tiêu chuẩn về các mặt: tên đất nền và phương pháp xác định các giá trị và đặc trưng của đất; nguyên tắc thiết kế nền và dự báo sự biến đổi mức nước ngầm; vấn đề độ sâu đặt móng; vấn đề tính nền theo biến dạng và theo khả năng chịu tải; những đặc điểm thiết kế nền nhà và công trình xây trên các loại đất địa phương cũng như trên vùng động đất và vùng khai thác mỏ. Ngoài những hướng dẫn trên còn kèm theo các thí dụ tính toán nền theo các mặt đã nêu trong chương tiêu chuẩn này, trừ những vấn đề có liên quan đến đặc điểm thiết kế  nền của cột điện, cầu cống.

Chỉ dẫn này được soạn thảo ở Viện Nghiên cứu nền và công trình ngầm (thuộc UBKTCBNN Liên Xô – Gasstrôi), với sự tham gia của: Viện thiết kế Móng thuộc Bộ Lắp ráp chuyên dụng (Minspetstrôi) Liên Xô – đảm nhận phần tư liệu tính toán khả năng chịu tải của nền và lún móng cùng với tài liệu về đặc trưng của đất; Viện Nghiên cứu ПHИИИC (thuộc Gasstrôi) – đảm nhận phần dự báo nước ngầm; Học viện Xây dựng Dneprôpêtrốpsk (ДИCИ) thuộc Bộ Đại học Cộng hòa Ucraina – chịu trách nhiệm phần các đặc điểm thiết kế nền trên vùng đất êluvi.

Chỉ dẫn được biên soạn dưới sự chủ biên của: Giáo sư, Tiến sĩ Khoa học Kỹ thuật Xorottran E.A, và các phó Tiến sĩ Mikheev V.V; Ephrêmov M.G, Vrônxki A.V.

Các đoạn văn của CHốẽ.II.15-74 dùng ở đây được lùi vào một khoảng so với đoạn khác và các công thức, các điều, bảng, hình vẽ có hai ký hiệu số: thoạt đầu theo chỉ dẫn, sau đó theo CHиП. Trong trường hợp dùng lời văn của phụ lục CHиП thì kèm với số hiệu ghi trong ngoặc đơn, có số phụ lục.

Nếu trong đoạn văn của CHиП có ghi theo điểm nào đó của CHиП thì đoạn văn giữ nguyên ký hiệu số theo CHиП và để tiện sử dụng, trong ngoặc đơn ghi kèm số theo chỉ dẫn.

Cuốn Chỉ dẫn này là tài liệu hữu ích phục vụ cho các cơ quan thiết kế, khảo sát và xây dựng nhà và công trình công nghiệp, nhà ở, nhà công cộng.